Drempelbedragen bij overheidsopdrachten uitgelegd

In het kort

1. Een drempelbedrag is een grens. Vanaf een bepaald bedrag gelden strengere of andere regels: een andere procedure, een Europese bekendmaking of een wachttermijn.
2. Alles draait om de geraamde waarde. De overheid raamt vooraf het totale bedrag zonder btw, met alle percelen, opties en verlengingen. Een opdracht opsplitsen om onder een drempel te blijven, mag niet.
3. De Europese drempels voor 2026–2027 zijn 5.404.000 euro voor werken en 216.000 euro voor leveringen en diensten, of 140.000 euro bij federale overheden. Voor sociale en andere specifieke diensten geldt 750.000 euro.
4. Om de twee jaar herzien. De Europese drempels volgen de wisselkoers van de euro tegenover een korf van munten (de SDR). Wordt de euro sterker, dan dalen de drempels in euro; wordt hij zwakker, dan stijgen ze. Belgische drempels, zoals 30.000 euro, veranderen alleen door een nieuwe wet of een nieuw besluit.
5. Boven de Europese drempel wordt de opdracht ook in heel Europa bekendgemaakt, is het UEA verplicht en geldt een wachttermijn voor de sluiting.
6. Onder de Europese drempel zijn eenvoudigere procedures mogelijk, zoals onderhandelen met of zonder bekendmaking.
7. Onder 30.000 euro kan een opdracht met een aanvaarde factuur, zonder formele procedure.
8. Ook tijdens de uitvoering spelen bedragen mee: geen borgtocht onder 50.000 euro, en een verplichte prijsherziening bij grotere of langere werken.
9. Er komt verandering. Een federaal voorontwerp wil de beperkte waarde optrekken naar 75.000 euro. Dat is nog geen wet.

01 Wat is een drempelbedrag?

Een drempelbedrag is een grensbedrag in de regelgeving over overheidsopdrachten. Ligt de waarde van een opdracht onder die grens, dan gelden andere regels dan wanneer ze erboven ligt. Hoe groter de opdracht, hoe strenger en formeler de regels doorgaans worden.

Drempelbedragen beantwoorden een eenvoudige vraag: hoeveel administratie en mededinging is redelijk voor een opdracht van deze omvang? Voor een kleine aankoop zou een Europese procedure overdreven zijn. Voor een groot bouwproject is net brede mededinging nodig, zodat ondernemingen uit heel Europa een eerlijke kans krijgen.

Er bestaan grofweg vier soorten drempels:

02 Waarom zijn drempelbedragen belangrijk?

Drempelbedragen lijken een technisch detail, maar ze bepalen de spelregels van elke overheidsopdracht. Wie ze verkeerd inschat, loopt reële risico’s, of mist kansen.

Voor aankopers

• De juiste procedure. Het bedrag bepaalt welke procedures toegelaten zijn. Wie een procedure kiest die bij dat bedrag niet mag, neemt een onwettige beslissing. Een afgewezen inschrijver kan die laten schorsen of vernietigen door de Raad van State, met vertraging en extra kosten tot gevolg.
• De juiste bekendmaking. Boven de Europese drempel moet de opdracht ook Europees worden bekendgemaakt. Wie dat vergeet, sluit ondernemingen uit die een eerlijke kans hadden moeten krijgen.
• Actuele bedragen. Omdat de Europese drempels om de twee jaar veranderen, kunnen modelbestekken, interne richtlijnen en sjablonen verouderde bedragen bevatten. Sinds 1 januari 2026 gelden lagere bedragen dan in 2024 en 2025.
• Planning en interne goedkeuring. Hoe groter de opdracht, hoe langer de procedure en hoe meer interne adviezen en beslissingen nodig zijn.

Voor ondernemingen die inschrijven

• Waar u opdrachten vindt. Grote opdrachten verschijnen in heel Europa, kleinere alleen in het Belgische Bulletin der Aanbestedingen, en opdrachten onder 30.000 euro vaak helemaal niet publiek.
• Met wie u concurreert. Boven de Europese drempel kunnen ondernemingen uit de hele Europese Unie meedingen.
• Hoe u uw offerte opbouwt. Bij een onderhandelingsprocedure kunt u uw offerte nog verbeteren. Bij een openbare procedure niet: uw eerste offerte is meteen uw definitieve.
• Welke documenten u indient. Boven de Europese drempel vult u het UEA in. Daaronder volstaat in de regel een impliciete verklaring op erewoord.
• Welke bescherming u heeft. Of er een wachttermijn geldt, en dus of u nog tijd heeft om een afwijzing aan te vechten, hangt af van het bedrag.
• Wat de opdracht u kost of oplevert. Een borgtocht en een verplichte prijsherziening hangen ook af van het bedrag.

03 Hoe bepaalt u de waarde van een opdracht?

Om te weten welke drempel geldt, moet de overheid de geraamde waarde van de opdracht bepalen. Dat is het totale bedrag dat ze verwacht te betalen, zonder btw, en het gebeurt vóór de opdracht wordt bekendgemaakt art. 7 KB Plaatsing.

De raming moet de hele opdracht omvatten, dus ook:

• alle percelen samen;
• alle opties, ook als nog niet zeker is of ze gebruikt worden;
• alle verlengingen en mogelijke herhalingsopdrachten;
• vaste en voorwaardelijke gedeelten;
• premies of vergoedingen voor deelnemers;
• bij een raamovereenkomst: de maximale waarde van alle bestellingen over de volledige looptijd.

Voor diensten zonder totale prijs, zoals een onderhoudscontract van onbepaalde duur, wordt gerekend met de maandelijkse waarde maal 48. Voor leasing of huur van onbepaalde duur is dat het maandbedrag maal 48.

Er bestaan in de regelgeving twee soorten bedragen, en dat onderscheid is belangrijk:

• de geraamde waarde: de schatting vooraf, die bepaalt welke regels en procedures mogelijk zijn;
• de goed te keuren uitgave: het bedrag van de offerte die de overheid werkelijk wil kiezen. Sommige drempels, zoals die voor de onderhandelingsprocedure zonder bekendmaking, kijken naar dat bedrag.

Ook een goede raming is nuttig. De Raad van State oordeelde in 2026 dat een concessie zonder voorafgaande raming niet zomaar onder de Europese drempel kan worden geplaatst om de rechtsbescherming te ontlopen. Bij twijfel kiest de Raad voor meer rechtsbescherming (RvS 11 augustus 2026, nr. 267.471).

04 De Europese drempels voor 2026–2027

De Europese drempels bepalen of een opdracht onder het Europese regime valt. Ze zijn eigenlijk internationaal: ze volgen uit de overeenkomst over overheidsopdrachten van de Wereldhandelsorganisatie (de GPA). Die bedragen zijn uitgedrukt in een internationale rekeneenheid (de speciale trekkingsrechten), waarvan de waarde schommelt. Daarom herberekent de Europese Commissie de bedragen in euro om de twee jaar.

De laatste herziening gebeurde in het najaar van 2025, met gedelegeerde verordeningen van de Commissie. België nam de nieuwe bedragen over met een ministerieel besluit van 5 januari 2026, gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad op 14 januari 2026. Ze gelden voor opdrachten en concessies die vanaf 1 januari 2026 worden bekendgemaakt.

Welke federale overheden onder de lagere drempel van 140.000 euro vallen, staat in een bijlage bij het koninklijk besluit plaatsing art. 11 en bijlage 2 KB Plaatsing. Het gaat om de centrale federale diensten. Gemeenten, provincies, gewesten, gemeenschappen en hun agentschappen gebruiken de drempel van 216.000 euro.

05 Waarom en hoe worden de drempels herzien?

Waarom worden de drempels herzien?

De Europese drempels zijn afgeleid van de overeenkomst over overheidsopdrachten van de Wereldhandelsorganisatie (de GPA). In die overeenkomst staan de drempels niet in euro, maar in speciale trekkingsrechten (in het Engels Special Drawing Rights, afgekort SDR). De SDR is een rekeneenheid van het Internationaal Monetair Fonds. De waarde ervan wordt dagelijks berekend op basis van een korf van vijf munten: de Amerikaanse dollar, de euro, de Chinese renminbi, de Japanse yen en het Britse pond.

Omdat de euro tegenover die korf voortdurend in waarde schommelt, verandert ook de waarde van de drempels in euro. De Europese Unie moet zich houden aan de internationale afspraken in SDR. Daarom controleert de Europese Commissie om de twee jaar of de drempels in euro nog overeenkomen met die afspraken, en past ze ze zo nodig aan art. 6 richtlijn 2014/24/EU.

Hoe worden ze herzien?

1. De Commissie berekent de gemiddelde dagelijkse waarde van de euro in SDR over een periode van 24 maanden die eindigt op 31 augustus vóór de herziening.
2. Op basis daarvan rekent ze de drempels om naar euro en rondt ze naar beneden af op het dichtstbijzijnde duizendtal euro.
3. De nieuwe bedragen verschijnen in het najaar in het Publicatieblad van de Europese Unie, in de vorm van gedelegeerde verordeningen.
4. Ze gelden vanaf 1 januari van het jaar daarna, telkens voor twee jaar.
5. In België worden ze overgenomen in de koninklijke besluiten plaatsing, voor de jaren 2026–2027 met het ministerieel besluit van 5 januari 2026.

De vuistregel: wordt de euro zwakker tegenover de munten in de korf, dan stijgen de drempels in euro. Wordt de euro sterker, dan dalen ze. De herziening heeft dus niets te maken met inflatie of met een beleidskeuze. Voor 2026–2027 zijn de drempels licht gedaald. Ter illustratie: volgens de officiële koersen van het IMF was 1 SDR op 10 oktober 2025 ongeveer 1,18 euro waard.

Welke drempels worden herzien, en welke niet?

06 Wat verandert er boven de Europese drempel?

Een opdracht die de Europese drempel bereikt, krijgt een aantal extra verplichtingen:

• Europese bekendmaking. De opdracht verschijnt niet alleen in het Belgische Bulletin der Aanbestedingen, maar ook in het Publicatieblad van de Europese Unie (TED). Zo kunnen ondernemingen uit heel Europa inschrijven. Een opdracht onder de Europese drempel wordt, als ze bekendgemaakt moet worden, alleen in het Bulletin der Aanbestedingen gepubliceerd art. 8 KB Plaatsing.
• Het UEA is verplicht. Ondernemingen dienen het Uniform Europees Aanbestedingsdocument in als voorlopig bewijs dat ze niet uitgesloten zijn en aan de selectie-eisen voldoen art. 38 KB Plaatsing. Onder de Europese drempel geldt de indiening van de offerte zelf in de regel als een impliciete verklaring op erewoord art. 39 KB Plaatsing.
• Een wachttermijn van vijftien dagen tussen de mededeling van de gunningsbeslissing en de sluiting van de opdracht, zodat een afgewezen inschrijver nog naar de rechter kan stappen (zie hoofdstuk 10).
• Uitgebreidere documentatie: de overheid moet bepaalde informatie over het verloop van de procedure schriftelijk bewaren art. 164 wet.

De minimumtermijnen om een offerte in te dienen (bijvoorbeeld 35 dagen bij een openbare procedure) gelden in België ongeacht het bedrag art. 36 en 37 wet.

Een drempel die vaak over het hoofd wordt gezien: vanaf 140.000 euro moet de overheid overwegen om de opdracht in percelen op te delen. Doet ze dat niet, dan moet ze uitleggen waarom art. 58 wet 17 juni 2016. Percelen maken het voor kleinere ondernemingen makkelijker om mee te doen.

07 Drempels voor de keuze van de procedure

De overheid kiest niet vrij welke procedure ze gebruikt. De openbare en de niet-openbare procedure mogen altijd, ongeacht het bedrag. De andere procedures mogen alleen in de gevallen die de wet toelaat, en een aantal van die gevallen hangt af van een drempelbedrag:

Bij de onderhandelingsprocedure zonder bekendmaking gelden nog twee bijzondere grenzen art. 90 KB Plaatsing:

• onder € 216.000 voor diensten inzake arbeidsbemiddeling, vervoersondersteunende diensten en bepaalde onderzoeks- en ontwikkelingsdiensten, maar alleen voor niet-federale overheden;
• onder € 100.000 per perceel, voor percelen van een opdracht die zelf onder de Europese drempel blijft, zolang die percelen samen niet meer dan 20 % van de totale raming uitmaken.

Naast deze bedragen kennen de onderhandelingsprocedures ook andere toepassingsgevallen die niet van het bedrag afhangen, bijvoorbeeld bij dwingende spoed, wanneer maar één onderneming de opdracht kan uitvoeren, of bij complexe opdrachten die niet zonder onderhandeling kunnen worden gegund. Voor sociale en andere specifieke diensten geldt een eigen, soepeler regime met de drempel van 750.000 euro.

08 Opdrachten van beperkte waarde: onder 30.000 euro

Voor opdrachten met een geraamde waarde onder 30.000 euro (exclusief btw) geldt een sterk vereenvoudigd regime art. 92 wet. De opdracht kan tot stand komen via een aanvaarde factuur: er is geen formele procedure, geen bestek en geen bekendmaking nodig.

Toch is niet alles vrij. Ook voor deze kleine opdrachten gelden de algemene beginselen van de wet, zoals gelijke behandeling, transparantie, mededinging en het vermijden van belangenconflicten. Veel overheden vragen daarom toch een paar prijsoffertes op, en hun interne regels kunnen dat ook verplichten.

Ook de algemene uitvoeringsregels (het koninklijk besluit van 14 januari 2013) zijn niet van toepassing op opdrachten onder 30.000 euro art. 5 KB Uitvoering. Wat met de betaling, de termijnen of de aansprakelijkheid gebeurt, volgt dan uit de afspraken tussen de partijen en het gewone verbintenissenrecht.

09 Drempels tijdens de uitvoering

Drempelbedragen spelen niet alleen bij de keuze van de procedure. Ook tijdens de uitvoering hangt een aantal regels af van het bedrag:

10 Drempels en rechtsbescherming

Een onderneming die het niet eens is met een gunningsbeslissing, kan naar de Raad van State of de gewone rechter stappen. De drempels bepalen mee hoeveel bescherming er is:

• Boven de Europese drempel mag de overheid de opdracht pas sluiten na een wachttermijn van vijftien dagen. Die begint te lopen de dag na de mededeling van de gunningsbeslissing. In die periode kan een afgewezen inschrijver een schorsing vragen.
• Bij werken onder de Europese drempel geldt die wachttermijn ook, zodra het goed te keuren bedrag de helft van de Europese drempel overschrijdt, dus bij meer dan € 2.702.000. Hier telt het bedrag van de gekozen offerte, niet de raming.
• Voor opdrachten die buiten de wet op de overheidsopdrachten vallen, zoals bepaalde juridische diensten, geldt de bijzondere rechtsbeschermingswet niet. Wie dan een schorsing vraagt, moet de hoogdringendheid zelf aantonen (RvS 27 maart 2026, nr. 266.217).

Er bestaat ook een uitzonderlijk hoge drempel: voor opdrachten en concessies vanaf 250 miljoen euro gelden de Europese regels over buitenlandse subsidies. De overheid moet dat in de aankondiging vermelden en de bijbehorende meldingen afronden vóór de gunning (RvS 31 augustus 2026, nr. 267.514).

11 Interne drempels bij de overheid

Naast de wettelijke drempels heeft elke overheid ook interne drempels. Die bepalen wie mag beslissen en welke adviezen nodig zijn. Ze hebben geen invloed op de procedure die de onderneming doorloopt, maar wel op de timing:

• Bevoegdheden en delegaties: afhankelijk van het bedrag beslist een diensthoofd, een leidend ambtenaar, een minister, een college of een gemeenteraad.
• Inspectie van Financiën: bij de federale en Vlaamse overheid moet boven bepaalde bedragen eerst advies van de Inspectie van Financiën worden gevraagd, voor de opdracht wordt gestart en vaak ook voor de gunning.
• Lokale besturen volgen hun eigen delegatieregels en de controle van hun financieel directeur.

Voor de Vlaamse overheid staan die bedragen in de uitvoeringsbesluiten bij de Vlaamse Codex Overheidsfinanciën en in de delegatiebesluiten. Ze verschillen per overheid en we nemen ze hier daarom niet op.

12 Wat staat er te veranderen?

Belgisch voorontwerp: hogere drempel voor kleine opdrachten

Op 30 april 2026 keurde de federale ministerraad een voorontwerp goed om de wet op de overheidsopdrachten te vereenvoudigen. Het belangrijkste voorstel rond drempels:

• de grens voor een opdracht van beperkte waarde stijgt van 30.000 naar 75.000 euro (met een goed te keuren uitgave tot 90.000 euro);
• onder 3.000 euro zou een overheid rechtstreeks mogen gunnen (goed te keuren uitgave tot 3.600 euro).

Dit is nog geen wet. Het voorontwerp moet nog door het parlement. Tot de nieuwe wet in werking treedt, blijft 30.000 euro de grens. We werken deze duiding bij zodra er meer zekerheid is.

Europese Public Procurement Act

Het Europese voorstel voor een Public Procurement Act van 9 september 2026 behoudt dezelfde soort Europese drempels, gekoppeld aan de internationale afspraken. Twee nieuwigheden springen in het oog: kleine percelen (onder 80.000 euro voor leveringen en diensten, onder 1 miljoen euro voor werken) mogen buiten de Europese procedures worden gegund, tot samen maximaal 20 % van de opdracht. En onder de Europese drempels blijft België vrij om eigen regels te maken. Ook dat voorstel is nog geen wet. Lees er meer over in onze duiding van de Public Procurement Act.

13 Wat betekent dit concreet voor u?

Voor ondernemingen

• Lees de geraamde waarde. Die bepaalt welke procedure de overheid volgt, hoeveel tijd u krijgt en of er Europese concurrentie komt.
• Ken de procedure. Bij een onderhandelingsprocedure kunt u uw offerte nog verbeteren. Bij een openbare procedure niet, en telt uw eerste offerte meteen.
• Mis de kleine opdrachten niet. Onder 30.000 euro (en straks misschien 75.000 euro) wordt er niet gepubliceerd. Zichtbaarheid bij aankopers is dan cruciaal.
• Let op de wachttermijn. Bent u afgewezen bij een grote opdracht, dan heeft u maar een korte periode om te reageren.
• Check de uitvoeringsregels. Een borgtocht of prijsherziening hangt af van het bedrag. Houd er rekening mee in uw prijs.

Voor aankopers

• Maak altijd een onderbouwde raming, met alle percelen, opties en verlengingen. Ze is de basis voor de keuze van de procedure en voor de rechtsbescherming.
• Gebruik vanaf 1 januari 2026 de nieuwe Europese bedragen, en controleer oudere modeldocumenten en interne richtlijnen op verouderde bedragen.
• Splits niet op om onder een drempel te blijven, en motiveer waarom u een opdracht wel of niet in percelen verdeelt.

14 Veelgestelde vragen

Zijn drempelbedragen inclusief of exclusief btw?

Altijd exclusief btw. Een levering van 210.000 euro exclusief btw (254.100 euro inclusief btw) blijft dus onder de Europese drempel van 216.000 euro.

Welk bedrag telt: de raming of de offerte?

Meestal de geraamde waarde, vooraf berekend door de overheid. Sommige regels kijken naar de goed te keuren uitgave, dus het bedrag van de gekozen offerte. Dat is onder meer het geval bij de onderhandelingsprocedure zonder bekendmaking en bij de wachttermijn voor werken onder de Europese drempel.

Wat als de offertes hoger uitvallen dan de raming?

De raming geldt op het moment dat de opdracht wordt bekendgemaakt of gestart. Een realistische raming is dus belangrijk. Vallen de offertes veel hoger uit en had de overheid daardoor een andere procedure moeten volgen, dan kan ze de procedure moeten stopzetten en opnieuw beginnen.

Hoe vaak veranderen de Europese drempels?

Om de twee jaar, telkens op 1 januari. De huidige bedragen gelden voor 2026 en 2027; vanaf 1 januari 2028 gelden nieuwe bedragen. Hoe die berekend worden, leest u in hoofdstuk 05. Zuiver Belgische drempels, zoals 30.000 euro, veranderen alleen door een wetswijziging.

Geldt de grens van 30.000 euro per jaar of per bestelling?

Per opdracht, maar de opdracht moet correct geraamd zijn. Terugkerende aankopen van hetzelfde soort worden samengeteld, meestal over een periode van twaalf maanden. Wie telkens kleine bestellingen plaatst voor wat in werkelijkheid één behoefte is, splitst de opdracht onrechtmatig op.

— Bronnen en verantwoording

• Wet van 17 juni 2016 inzake overheidsopdrachten, onder meer artikelen 36, 37, 38, 41, 42, 58, 92 en 164.
• Koninklijk besluit van 18 april 2017 plaatsing overheidsopdrachten in de klassieke sectoren, onder meer artikelen 7, 8, 11, 38, 39, 90 en 91.
• Koninklijk besluit van 14 januari 2013 tot bepaling van de algemene uitvoeringsregels van de overheidsopdrachten, onder meer artikelen 5, 25 en 38/7.
• Ministerieel besluit van 5 januari 2026 tot wijziging van de Europese bekendmakingsdrempels, Belgisch Staatsblad 14 januari 2026, op basis van de gedelegeerde verordeningen (EU) 2025/2150, 2025/2151 en 2025/2152 van 22 oktober 2025 en (EU) 2025/2487 van 2 december 2025.
• Richtlijn 2014/24/EU van 26 februari 2014 betreffende het plaatsen van overheidsopdrachten, artikel 6 (herziening van de drempels).
• Internationaal Monetair Fonds, koersen van de SDR, oktober 2025.
• Apex Pro, De nieuwe drempelbedragen zijn inderdaad gezakt.
• Vlaamse overheid, Draaiboek overheidsopdrachten: drempelbedragen.
• Federale regering, mededeling van de ministerraad van 30 april 2026 over het voorontwerp tot wijziging van de wet op de overheidsopdrachten en de concessiewet.
• Departement Mobiliteit en Openbare Werken, Leidraad overheidsopdrachten: informatie, wachttermijn en sluiting.
• Raad van State, arresten nr. 266.217 van 27 maart 2026, nr. 267.471 van 11 augustus 2026 en nr. 267.514 van 31 augustus 2026.

TenderTrust Consultancy · https://www.tendertrust.be/kennisbank/drempelbedragen-overheidsopdrachten/ · Versie 1.0 (2 oktober 2026)

← Terug naar de kennisbank